Belangrijke links

Grenzen stellen

Als slachtoffer van seksueel geweld is het vaak moeilijk om na het misbruik grenzen te stellen. Het “nee” is namelijk al een keer niet gerespecteerd. Deze informatie gaat over het stellen van grenzen. Hoe kun je dit weer leren en welke gevolgen brengt het met zich mee als je dit niet doet?

Veel vrouwen hebben er moeite mee om nee te zeggen als een ander iets van hen wil. Dat is ook wel begrijpelijk, omdat je als vrouw geleerd wordt voor andere klaar te staan en jezelf weg te cijferen. Op die manier levert nee zeggen vaak schuld /en of angst gevoelens op. Je bent bang dat de ander je egoïstisch zal vinden of boos op je zal worden. Soms zeg je automatische ja als je iets wordt gevraagd, zonder erbij na te denken of je het echt wel wilt. Terwijl je wel het nee van een ander accepteert, heb je het (onredelijke) idee dat een ander jouw nee niet accepteert.

Als je geen nee durft te zeggen brengt dit vaak met zich mee dat je je eigen grenzen niet weet te bewaken. Hiermee bedoelen we dat je heel veel dingen tegen je zin in doet, teveel hooi op je vork neemt, te weinig aan je zelf toekomt. Kortom dat je jezelf de speelbal voelt van andermans wensen en verwachtingen. Dit kan leiden tot gevoelens van irritatie, opkroppen van boosheid, je ontevreden voelen over jezelf en op de lange duur zelfs tot verschijnselen van overspannenheid.

Deze negatieve gevolgen alleen al geven aan waarom belangrijk is om wel nee te (durven) zeggen. Wanneer je wel durft te zeggen wat je wel en niet wilt heb je meer greep op je eigen leven en kun je je eigen leven meer inrichten zo als jij graag wilt. Je kunt ook zeggen dat je meer aan jezelf toekomt en je prettiger en meer tevreden gaat voelen. Wanneer je nee wilt zeggen is het belangrijk dat je er van overtuigd bent dat je het recht hebt om niet op andermans wensen in te gaan. Net zo als jij niet verwacht dat iedereen altijd op jouw wensen in gaat.

Tips:

  • Probeer niet automatisch ja te zeggen. Denk er eerst over na of je iets wel of niet wilt. Als je niet meteen kunt beslissen, zeg dat dan gewoon: “Ik wil er even over nadenken en ik kom er op terug.”
  • Bedenk dat je altijd kunt terugkomen op een eerder uitgesproken ja. Als je ja zegt en je wilt toch liever niet bel dan op of ga bij die persoon langs en zeg dan dat je niet wilt. Geen smoesje bedenkt. Gewoon nee zeggen. Of “ik heb GEEN zin” of “ik heb andere dingen te doen die voor mij heel belangrijk zijn.”
  • Laat duidelijk nee horen. Als je bijvoorbeeld heel zacht praat en daarbij naar beneden kijkt maak je nee niet zoveel indruk en zal de ander er zich niet veel van aantrekken.
  • Als je de ander wilt uitleggen waarom je iets niet wilt dan kun je dat doen, maar je bent niet verplicht je te verontschuldigen
  • Wanneer je besloten hebt om nee te zeggen is het handig daar mee te beginnen en pas daarna uitleg te geven eventueel. Op deze manier is het meteen duidelijk dat je niet wilt en hoef je er niet omheen te draaien. Dit is laatste is voor de ander heel verwarrend omdat die dan niet weet wat jij wilt.
  • Als je wilt kun je met de andere onderhandelen, bijvoorbeeld “nu wil ik niet, maar morgen wel.”

Wijze waarop je het “nee” duidelijk kunt maken:

  1. Kijk de ander aan
  2. Zeg duidelijk dat je niet wilt in gaan op het verzoek
  3. Leg zo nodig kort uit waarom
  4. Let op de reactie van de ander
  5. Herhaal zo nodig je weigering

Oefeningen die je voor jezelf kunt doen:

  1. Let er op hoe anderen nee zeggen. Herken je leerstappen?
  2. Ga na wanneer jij de afgelopen tijd een verzoek geweigerd hebt. Hoe ging dit?
  3. Ga na wanneer je de afgelopen tijd geen JA hebt gezegd en dit wel had willen doen. Schrijf de onredelijke gedachten op die hierbij een rol speelden. Probeer ze te vervangen voor redelijke gedachten.Onredelijke gedachten: Als ik nee zeg vindt die andere mij niet lief of aardig. Wordt de persoon boos of kwaad op mij.

    Redelijke gedachten: als ik nee zeg ben ik echt mijn vriend(en) niet kwijt vind die persoon mij nog steeds aardig en lief. Is hij niet boos op mij, maar respecteert mij en laat mij in mijn waarden.

  4. Ga na welke verzoeken je de komende tijd wilt weigeren. Schrijf op hoe je dat wilt zeggen.
  5. Neem je de komende week een of meerdere malen voor om nee te zeggen. Hoe ging het? Schrijf dit op.

Je kunt dit misschien met een therapeut doen of bespreek met haar hoe je een stappenplan kan maken. Of als je geen hulp (meer) hebt, probeer dan boeken te huren in de bibliotheek die je daar mee helpen. Hele simpele en leuke boeken zijn o.a.:

Titel : Denk je sterk
Auteur: Fred Sterk & Sjoerd Swaen
ISBN: 90-215-9258-4

Titel: Emotioneel in Balans
Auteur: Fred Sterk & Sjoerd Swaen
ISBN: 90-215-3316-2

Titel: opkomen voor jezelf
Auteur: Anne Dickson
ISBN: 90- 274-4010-7

Titel: Ruimte voor jezelf >
Auteur: Fred Sterk & Sjoerd Swaen
ISBN: 90-215-8922-2

De Hulppagina Seksueel Geweld dankt Gabrielle en Lucia voor deze tekst.

De website van Gabrielle, het Steunpunt Lichamelijk en Seksueel Geweld is hier te vinden.