Belangrijke links

Bupropion / Zyba

Bupropion is sinds 1985 internationaal op de markt als middel tegen depressiviteit. Sinds 1997 is het op de markt als middel tegen rookverslaving. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknaam Zyban. Het is te verkrijgen in tabletten.

1. Wat doet dit middel en waarbij wordt het gebruikt?
Bupropion is een ontwenningsmiddel. Het regelt in de hersenen de hoeveelheid noradrenaline en dopamine. Deze natuurlijk voorkomende stoffen speelt een rol bij emoties en stemmingen. Artsen schrijven het voor bijrookverslaving endepressie.

Rookverslaving
Stoppen met roken is voor veel mensen moeilijk. Na stoppen kunt u last krijgen van psychische en lichamelijke klachten, waardoor u opnieuw naar roken verlangt.

Bupropion werkt alleen als u echt zelf stoppen wilt. Het is een hulpmiddel dat de kans dat u van het roken afblijft een beetje verhoogt. Het is niet precies bekend hoe bupropion zijn effect bij rookverslaving bereikt. Mogelijk helpt het de ontwenningsverschijnselen te verminderen en verkleint het uw behoefte om te roken.

Depressie
Bij depressiviteit is er sprake van een sombere stemming, geen interesse en plezier meer in de dingen van het leven. Iemand die depressief is, voelt zich vaak waardeloos en heeft schuldgevoelens. Ook kunnen mensen met depressiviteit snel ge�rriteerd zijn en moeite met inslapen of doorslapen hebben.

Bupropion wordt alleen in uitzonderlijke gevallen gebruikt bij depressie als andere middelen tegen depressiviteit niet hebben geholpen of om andere reden niet gebruikt kunnen worden.

2. Op welke bijwerkingen moet ik letten?
Naast het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven. De belangrijkste bijwerkingen zijn:

Soms
Slapeloosheid, onrust, angstig gevoel en beven.

Droge mond. Hierdoor kunnen zich eerder gaatjes in uw gebit ontwikkelen. Poets en flos daarom extra goed als u merkt dat u last heeft van een droge mond. Laat eventueel de tandarts vaker controleren.

Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, buikpijn, verstopping, winderigheid of diarree. Deze bijwerkingen treden vooral in het begin van de behandeling op. Meestal helpt het als u het middel met wat voedsel inneemt. Blijft u er ook na enige dagen last van houden? Neem dan contact op met uw arts.

Verminderd concentratievermogen, wazig zien en duizeligheid. Dit is vooral lastig bij activiteiten waarbij uw oplettendheid erg nodig is, zoals autorijden, het beklimmen van een ladder of het bewaken van een proces op het werk. Onderneem geen risicovolle activiteiten, zeker niet de eerste twee weken van de behandeling, als u nog aan het middel moet wennen.

Verhoging van de bloeddruk, laat uw bloeddruk daarom regelmatig controleren.

Hoofdpijn.

Zeer zelden
Epileptische aanvallen. Dit komt voor bij ongeveer één op de duizend mensen. Bij sommige mensen, die al een bepaalde aandoening hebben of bepaalde geneesmiddelen gebruiken, is kans op een epileptische aanval echter groter. Mensen die epilepsie hebben of dit in het verleden gehad hebben mogen bupropion niet gebruiken. Dit geldt ook voor mensen met een tumor in het hoofd of ander hoofdletsel, mensen die ooit een eetstoornis, zoals anorexia of boulimia gehad hebben en mensen met diabetes, bij wie het bloedsuikergehalte niet goed onder controle is.

Verwardheid, wanen, hallucinaties en vervreemding van de eigen persoonlijkheid. Neem in dat geval contact op met uw arts. Vooral mensen die in het verleden al last hadden van deze verschijnselen, zijn hier extra gevoelig voor.

Overgevoeligheid. Dit merkt u aan huiduitslag, galbulten en jeuk. Gebruik dit middel dan niet meer. Een ernstige overgevoeligheid is te merken aan benauwdheid of een opgezwollen gezicht. Of aan huiduitslag met blaren, uigebreide roodheid en loslaten van de huid. Ga in beide gevallen onmiddellijk naar een arts. In beide gevallen mag u dit middel in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor bupropion. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit middel niet opnieuw krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van een van de bovengenoemde bijwerkingen, of als u andere bijwerkingen ervaart, waar u zich zorgen over maakt.

3. Heeft dit middel een wisselwerking met andere medicijnen?
De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen zijn:
sommige middelen gebruikt bij HIV-infectie, namelijk ritonavir (Norvir), nelfinavir (Viracept), efavirenz (Stocrin) en nevirapine (Viramune). De hoeveelheid bupropion in het bloed kan door deze middelen veranderen. Hierdoor kunnen de werking en de bijwerkingen toenemen of kan de werking juist minder worden. Raapleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.

geneesmiddelen die als bijwerking een verhoogde kans op epilepsie geven. Het risico op een epileptische toeval is dan extra groot. Deze wisselwerking treedt vooral op bij:

MAO-remmers, zoals fenelzine (Nardil), moclobemide (Aurorix) en selegiline (Eldepryl), Deze middelen versterken de bijwerkingen van bupropion, waardoor u meer kans heeft op een epileptische aanval. Dit effect kan nog enkele dagen tot wel twee weken nadat u met de MAO-remmer bent gestopt aanhouden.

middelen tegen depressiviteit, namelijk de tricyclische antidepressiemiddelen, SSRI’s (serotonineheropnameremmers) en trazodon (Trazolan). Deze kunnen te sterk werken en meer bijwerkingen geven als u ze tegelijk met bupropion gebruikt. De kans op epileptische aanvallen is groter bij deze combinatie. Raadpleeg uw arts.

antipsychotica (middelen tegen psychoses en hevige onrust) en bijnierschorshormonen (corticosteroîden) die u inneemt of geînjecteerd krijgt. Het risico op epileptische aanvallen neemt toe bij gebruik van één van deze middelen in combinatie met bupropion. Overleg met uw arts of het risico op een toeval opweegt tegen de nadelen voor de gezondheid die het roken met zich meebrengt.

sommige middelen tegen hartritmestoornissen, namelijk fleca�nide (Tambocor) en propafenon (Rytmonorm). Deze kunnen te sterk werken en meer bijwerkingen geven als u ze tegelijk met bupropion gebruikt. Raadpleeg uw arts.

valproînezuur (Depakine, Propymal, Convulex) kan de hoeveelheid bupropion in het bloed verhogen, waardoor u meer kans heeft op bijwerkingen.

theofylline (Theolin, Theolair), de hoeveelheid theofylline in uw bloed kan stijgen als u stopt met roken, waardoor u meer kans heeft op bijwerkingen. Uw arts zal de hoeveelheid theofylline in uw bloed laten controleren als u stopt met roken .

4. Als ik dit middel gebruik, mag ik dan…
autorijden?
Bij sommige mensen beinvloedt dit middel het reactievermogen doordat het een verminderd concentratievermogen, wazig zien en duizeligheid geeft. Voor uzelf is dat vaak moeilijk te beoordelen. U kunt iemand uit uw omgeving vragen om de eerste keren naast u te zitten en uw rijvaardigheid te beoordelen. Deze persoon kan bekijken of u met wisselende snelheden rijdt, slingert of geîrriteerd reageert op normaal gedrag van medeweggebruikers. Rijd geen auto als uw rijgedrag beinvloed blijkt.

alcohol drinken?
Alcohol in combinatie met bupropion verhoogt de kans op epileptische aanvallen. Beperk daarom het gebruik van alcohol en drink het liever niet. Mensen die overmatig alcohol gebruiken of ontwennen van alcohol mogen geen bupropion gebruiken.

alles eten?
U mag alles eten.

5. Kan ik dit middel gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?
Zwangerschap
Gebruik dit middel NIET tijdens de zwangerschap. Over het gebruik van dit middel tijdens de zwangerschap is nog te weinig bekend. Meld het in ieder geval aan uw arts en apotheker zodra u zwanger bent, of binnenkort wilt worden. Zo mogelijk kunt u tijdelijk overstappen op een ander middel.

Borstvoeding
Gebruik dit middel NIET als u borstvoeding geeft, of stop de borstvoeding. Dit middel komt in de moedermelk. Het kan dan bijwerkingen bij het kind geven.

6. Hoe moet ik dit middel gebruiken?
Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek.

Hoe?
Slik de tabletten in hun geheel door. De tabletten niet kauwen of fijnmaken, omdat ze dan onbedoeld al de bupropion gelijk afgeven. Ze zijn namelijk zo gemaakt dat de werkzame stof langzaam vrij komt, zodat ze langer werken.

Wanneer?
Rookverslaving: start een week voor u met het roken wilt stoppen. U kunt het beste namelijk pas in de tweede week van het gebruik echt stoppen met roken.

Hoe lang?
Rookverslaving: de eerste week dat u dit middel slikt, hoeft u nog niet te stoppen met roken. Stop in de tweede week van de behandeling. Meestal schrijft de arts dit middel voor maximaal negen weken voor. Als u na zeven weken gebruik van bupropion nog altijd (even veel) rookt, heeft verdere behandeling met dit middel geen zin.

Depressiviteit: na twee tot vier weken kunt u een stemmingsverbetering verwachten. Na verbetering van de klachten moet u het meestal zes tot twaalf maanden blijven gebruiken. Anders heeft u kans dat de depressie terugkomt.

7. Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?
Het is belangrijk dat u dit middel consequent blijft slikken. Mocht u toch een dosis vergeten:
Duurt het nog meer dan acht uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan acht uur? Sla de vergeten dosis dan over.

8. Kan ik zomaar met dit middel stoppen?
Behandeling tegen rookverslaving: ja, bij een gebruik van enkele weken kunt u in het algemeen in één keer stoppen.

Depressiviteit: nee, bouw bij voorkeur langzaam af over een periode van één tot twee weken. U heeft anders kans op ontwenningsverschijnselen. Vraag uw arts hierbij om advies.

Houd u er bovendien rekening mee dat dit middel pas na enige weken effect heeft en dat u het dan nog minstens zes maanden moet gebruiken. Als u eerder stopt, heeft u kans dat de depressie terugkeert.
Bron: http://www.apotheek.nl